De singersteek is een ambachtelijke bindwijze waarbij een publicatie met zichtbaar garen wordt genaaid. In tegenstelling tot veel moderne bindmethoden blijft de binding nadrukkelijk zichtbaar en wordt deze onderdeel van het ontwerp. De techniek wordt veel toegepast voor brochures, catalogi, kunstenaarsboeken, portfolio’s en andere uitgaven waarbij materiaalgebruik en afwerking een belangrijke rol spelen.
Singersteek bindwijze
De naam singersteek is afgeleid van de bekende Singer-naaimachines. De steek lijkt op een stiknaad uit de textielwereld, maar wordt gebruikt om papier te bundelen tot een boekje of brochure. Bij Boekbinderij Rietveld wordt de singersteek machinaal aangebracht, waarbij het werk handmatig wordt verwerkt. Deze combinatie van machinewerk en vakmanschap maakt maatwerk mogelijk en zorgt voor een nauwkeurige afwerking.
Het zichtbare garen geeft iedere uitgave een eigen karakter. Afhankelijk van het ontwerp kan de binding subtiel aanwezig zijn of juist een opvallend grafisch element vormen.
Hoe werkt een singersteek?
De meest voorkomende uitvoering is een singersteek door de rug. Daarbij wordt de steek in de vouw van het drukwerk aangebracht. Deze uitvoering zorgt voor een nette afwerking en laat een publicatie relatief vlak openliggen, wat prettig is bij ontwerpen waarbij beeld of typografie doorloopt over een spread.
Een singersteek kan ook door het plat worden aangebracht, naast de rug of op een andere positie in het ontwerp. Omdat het garen hierbij volledig zichtbaar blijft aan de buitenzijde, ontstaat een meer uitgesproken en grafisch effect. Deze uitvoering wordt regelmatig toegepast voor kunstenaarsboeken, magazines en andere bijzondere uitgaven.
Wanneer kies je voor een singersteek?
Een singersteek wordt vooral gekozen wanneer de binding een zichtbaar onderdeel van het ontwerp mag zijn. De techniek sluit goed aan bij publicaties waarbij constructie en afwerking bijdragen aan de uitstraling van het eindproduct.
Toepassingen zijn onder meer brochures, magazines, portfolio’s, kunstenaarsboeken, notitieboekjes en speciale uitgaven. Ook voor hoogwaardige presentaties binnen horeca en hospitality kan een singersteek een onderscheidend detail zijn, bijvoorbeeld bij menumappen.
Ontwerpmogelijkheden
Een belangrijk kenmerk van de singersteek is de vrijheid in uitvoering. Het garen hoeft niet weg te vallen in het ontwerp, maar kan juist worden ingezet als visueel accent. Door een kleur te kiezen die aansluit bij de vormgeving of huisstijl ontstaat een samenhangend geheel.
Voor singersteekprojecten is een breed assortiment aan garenkleuren beschikbaar. Daardoor is er vrijwel altijd een kleur te vinden die aansluit bij het ontwerp van de publicatie, van subtiel en ingetogen tot opvallend en contrastrijk.
Singersteek of cahiersteek?
De singersteek wordt regelmatig verward met de cahiersteek. Beide bindwijzen maken gebruik van garen, maar verschillen in constructie en uitstraling.
Bij een singersteek wordt een doorlopende stiknaad aangebracht die duidelijk zichtbaar blijft in het ontwerp. Bij een cahiersteek worden de katernen samengebonden met zichtbare lussen en een knoop in de rug, wat resulteert in een andere visuele uitstraling. Welke bindwijze het meest geschikt is, hangt af van het ontwerp en het gewenste karakter van de publicatie.
Singersteek op maat
Omdat iedere publicatie andere eisen stelt aan formaat, papier en afwerking, wordt een singersteek vrijwel altijd afgestemd op het specifieke ontwerp. Boekbinderij Rietveld produceert singersteek-uitgaven voor ontwerpers, uitgevers, culturele instellingen en andere professionele opdrachtgevers die op zoek zijn naar een onderscheidende en hoogwaardige afwerking.
